Từ 1/1/2026: Mở rộng đối tượng và thay đổi thẩm quyền cấp giấy phép môi trường

Mở rộng đối tượng phải có giấy phép môi trường

Theo quy định mới, kể từ ngày 1/1/2026, các dự án đầu tư thuộc nhóm I, II và III sẽ phải có giấy phép môi trường nếu thuộc một trong các trường hợp: Có phát sinh nước thải, bụi, khí thải xả ra môi trường phải được xử lý khi đi vào vận hành chính thức theo quy định của Chính phủ; có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất; hoặc thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại.

So với quy định hiện hành, luật sửa đổi đã bổ sung thêm hai nhóm đối tượng bắt buộc phải có giấy phép môi trường là các dự án nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất và các dự án thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại. Đây đều là những ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo quy định của Luật Đầu tư và chỉ được phép hoạt động khi đáp ứng đầy đủ yêu cầu về bảo vệ môi trường.

Tuy nhiên, luật cũng quy định một số trường hợp được miễn giấy phép môi trường, gồm: Dự án đầu tư công khẩn cấp theo quy định của pháp luật về đầu tư công; dự án đầu tư không phải thực hiện đánh giá tác động môi trường theo quy định của pháp luật về địa chất và khoáng sản.

Việc sửa đổi theo hướng dẫn chiếu sang pháp luật về địa chất và khoáng sản nhằm tạo cơ sở pháp lý để triển khai các cơ chế, chính sách đặc thù phục vụ các công trình, dự án quan trọng quốc gia đã được Quốc hội và Chính phủ thông qua.

Phân định lại thẩm quyền cấp giấy phép môi trường

Theo quy định mới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có thẩm quyền cấp giấy phép môi trường đối với các đối tượng gồm: Dự án đầu tư nhóm I, II, III có phát sinh nước thải, bụi, khí thải phải xử lý; dự án có nhập khẩu phế liệu từ nước ngoài làm nguyên liệu sản xuất; dự án thực hiện dịch vụ xử lý chất thải nguy hại; các dự án, cơ sở, khu sản xuất, kinh doanh, dịch vụ tập trung, cụm công nghiệp đã hoạt động trước khi luật có hiệu lực; các cơ sở nhập khẩu phế liệu hoặc xử lý chất thải nguy hại.

Tuy nhiên, Bộ chỉ cấp giấy phép môi trường đối với những trường hợp thuộc thẩm quyền phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường của mình, trừ các dự án đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường trước ngày 1/1/2022.

Đối với các dự án còn lại, Chủ tịch UBND cấp tỉnh sẽ là người có thẩm quyền cấp giấy phép môi trường, trừ những dự án thuộc thẩm quyền của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Riêng các dự án đầu tư, cơ sở thuộc bí mật nhà nước về quốc phòng, an ninh sẽ do Bộ Quốc phòng và Bộ Công an cấp giấy phép môi trường theo trình tự, thủ tục do Bộ trưởng hai bộ này quy định.

Chính phủ sẽ quy định cụ thể thẩm quyền cấp giấy phép môi trường của Chủ tịch UBND cấp tỉnh đối với các dự án, cơ sở nằm trên địa bàn từ hai tỉnh trở lên hoặc nằm trên vùng biển chưa xác định rõ trách nhiệm quản lý hành chính, đồng thời quy định cơ chế phối hợp giữa các địa phương có liên quan.

Theo Ngọc Ánh - Môi trường và Cuộc sống